Ustavni sud Republike Srpske, na osnovu člana 115. Ustava Republike Srpske, člana 4. stav 2. tačka e), člana 37. stav 1. tačka d), člana 42. stav 1, člana 60. stav 1. tač. a) i b) i člana 61. stav 1. tačka d) Zakona o Ustavnom sudu Republike Srpske (''Službeni glasnik Republike Srpske'' br. 104/11 i 92/12), na sjednici održanoj 17. decembra 2025. godine,  d o n i o  je

O D L U K U

Utvrđuje se da Odluka o donošenju Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/24) nije u saglasnosti sa Ustavom Republike Srpske i Zakonom o uređenju prostora i građenju ("Službeni glasnik Republike Srpske" br. 40/13, 106/15, 3/16, 104/18 - Odluka Ustavnog suda Republike Srpske i 84/19).

Odbacuje se prijedlog za utvrđivanje neustavnosti i nezakonitosti Odluke o pristupanju izradi „Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari“ („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/23).

O b r a z l o ž e nj e

Fudbalski klub „Kladari“ iz Kladara, opština Srbac, koga zastupa Đorđe Bijelić, advokat iz Prnjavora, dao je Ustavnom sudu Republike Srpske inicijativu za pokretanje postupka za ocjenjivanje ustavnosti i zakonitosti Odluke o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/23) i Odluke o donošenju Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/24), koju je Sud, na osnovu člana 4. stav 2. tačka e) Zakona o Ustavnom sudu Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“, br.104/11 i 92/12), tretirao kao prijedlog. Po mišljenju predlagača osporene odluke nisu u saglasnosti sa odredbama člana 108. Ustava Republike Srpske i člana 40. stav 3. tačka d) Zakona o uređenju prostora i građenju („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 40/13, 106/15, 3/16, 104/18 - Odluka Ustavnog suda Republike Srpske i 84/19). Obrazlažući navedeno, predlagač citira odredbe člana 40. Zakona o uređenju prostora i građenju i s tim u vezi ukazuje na odredbu člana 5. Odluke o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari, kojom je, kako navodi, određen rok od 60 dana za izradu osporenog planskog dokumenta i zaključuje da Skupština opštine Srbac nije ispoštovala ovom odlukom propisani rok, odnosno da je osporeni regulacioni plan donijela 365 dana poslije propisanog roka. Imajući u vidu navedeno, predlagač traži da Sud utvrdi da osporene odluke nisu u saglasnosti sa Ustavom i Zakonom o uređenju prostora i građenju.

U odgovoru koji je Sudu dostavila Skupština opštine Srbac izložen je postupak izrade osporenog plana, te izraženo stanovište da je isti u potpunosti u saglasnosti sa Zakonom o uređenju prostora i građenju  („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 40/13, 106/15, 3/16, i 84/19). Obrazlažući svoj stav, donosilac osporenih odluka u odgovoru iznosi pojedine faze ovog postupka, navodeći akte koji su doneseni i radnje koje su preduzete, a odnose se, shodno relevantnim odredbama Zakona o uređenju prostora i građenju, na postupak pripreme, izrade i donošenja osporenog plana. U prilog odgovora dostavljena je dokumentacija koja ima za cilj da potkrijepi navedeno.

Odluka o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/23) donesena je na osnovu člana 39. stav 2. tačka 2. i člana 82. stav 2. Zakona o lokalnoj samoupravi („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 97/16, 36/19 i 61/21), člana 39. stav 3. i člana 40. stav 1. Zakona o uređenju prostora i građenju („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 40/13, 106/15, 3/16, i 84/19), člana 37. stav 2. tačka 2. i člana 90. Statuta Opštine Srbac („Službeni glasnik Opštine Srbac“, br. 5/17 i 8/17), u vezi sa članom 149. Poslovnika o radu Skupštine opštine Srbac („Službeni glasnik Opštine Srbac“, br. 7/17 i 4/18).

Ovom odlukom, koju je usvojila Skupština opštine Srbac na sjednici održanoj 4. jula 2023. godine, utvrđeno je, između ostalog: da se pristupa izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari (član 1), da prostor koji se predlaže za izradu regulacionog plana obuhvata parcelu k.č. br. 1293/1 K.O. Kladari, čiji prostor je određen u grafičkom prilogu, koji je sastavni dio ove odluke, te da je ovaj obuhvat moguće djelimično korigovati prilikom izrade, a konačna granica obuhvata odrediće se u grafičkom dijelu regulacionog plana (član 2), da je period za koji se utvrđuju planski parametri 2033. godina (član 3), da se za izradu regulacionog plana definišu sljedeće smjernice: da će se plan izraditi u skladu sa odredbama Zakona o uređenju prostora i građenju, Pravilnika o načinu izrade, sadržaju i formiranju dokumenta prostornog uređenja, Pravilnika o opštim pravilima urbanističke regulacije i parcelacije, te drugim propisima iz posebnih oblasti relevantnih za planiranje i uređenje prostora (saobraćaj, snabdijevanje vodom i energijom, telekomunikacije, zaštita od prirodnih nepogoda i tehničkih incidenata, zaštita vazduha, vode, tla, prirodnih vrijednosti, kulturnih dobara, poljoprivrednog i šumskog zemljišta i drugih elemenata životne sredine i drugo), te da je prilikom izrade regulacionog plana potrebno voditi računa o javnom interesu i opštim i posebnim ciljevima prostornog razvoja (član 4), da je rok za izradu planskog dokumenta 60 dana od dana objavljivanja odluke u „Službenom glasniku Opštine Srbac“ (član 5), da je sadržaj regulacionog plana načelno određen članom 35. Zakona o uređenju prostora i građenju  („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 40/13, 106/15, 3/16, i 84/19), a detaljnije odredbama člana 144. do 154. Pravilnika o načinu izrade, sadržaju i formiranju dokumenata prostornog uređenja (član 6), da nosilac pripreme regulacionog plana nakon sprovedene procedure utvrđuje Nacrt plana i mjesto, vrijeme i način njegovog izlaganja na javni uvid, da će Nacrt regulacionog plana biti stavljen na javni uvid u trajanju od 30 dana, u prostorijama nosioca pripreme i nosioca izrade, kao i da će o mjestu, vremenu i načinu izlaganja Nacrta regulacionog plana na javni uvid javnost i vlasnici nepokretnosti biti obaviješteni oglasom objavljenim u najmanje dva sredstva javnog informisanja, najmanje dva puta, s tim da će prva obavijest biti objavljena osam dana prije početka javnog uvida, a druga 15 dana od početka izlaganja nacrta na javni uvid (član 7), da će sredstva potrebna za izradu regulacionog plana i troškove u postupku njegovog donošenja obezbijediti podnosilac inicijative (član 8), da je nosilac pripreme regulacionog plana Odjeljenje za prostorno uređenje i stambeno-komunalne djelatnosti Opštinske uprave opštine Srbac (član 9), da će nosilac izrade regulacionog plana biti pravno lice koje ima odgovarajuću licencu za izradu ove vrste dokumenta prostornog uređenja (član 10), te da ova odluka stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom glasniku Opštine Srbac“ (član 11).

Odluku o donošenju Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/24)  donijela je Skupština opštine Srbac  na osnovu člana 39. stav 2. tačka 2. i člana 82. stav 2. Zakona o lokalnoj samoupravi ("Službeni glasnik Republike Srpske", br. 97/16, 36/19 i 61/21), člana 50. Zakona o uređenju prostora i građenju ("Službeni glasnik Republike Srpske", br. 40/13, 106/15, 3/16 i 84/19), člana 37. stav 2. tačka 2. i člana 90. Statuta Opštine Srbac („Službeni glasnik Opštine Srbac“, br. 5/17 i 8/17), u vezi sa članom 149. Poslovnika o radu Skupštine opštine Srbac („Službeni glasnik Opštine Srbac“, br.7/17 i 4/18).

Ovom odlukom utvrđeno je: da se donosi Regulacioni plan sportski centar u mjestu Kladari, te da su granice prostora koje su obuhvaćene regulacionim planom određene u grafičkom dijelu Elaborata plana (član 1), da se Elaborat regulacionog plana sastoji od opšteg, tekstualnog i grafičkog dijela (član 2), da je Elaborat regulacionog plana izrađen od strane  „HKP CONSULTING“ d.o.o. Banja Luka u avgustu 2024. godine i predstavlja sastavni dio ove odluke (član 3), da se regulacioni plan izlaže na stalni javni uvid kod opštinskog organa nadležnog za poslove prostornog uređenja, te da će se ovo odjeljenje i starati o sprovođenju ove odluke (čl. 4. i 5), da stupanjem na snagu ove odluke prestaju da važe ranije doneseni prostorno-planski dokumenti sprovedbenog karaktera, u dijelu u kojem nisu u saglasnosti sa regulacionim planom, te da ova odluka stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom glasniku Opštine Srbac“ (čl. 6. i 7).

Ustavom Republike Srpske utvrđeno je: da opština preko svojih organa, u skladu sa zakonom, donosi program razvoja, urbanistički plan, uređuje i obezbjeđuje korišćenje gradskog građevinskog zemljišta i poslovnog prostora (član 102. stav 1. tač. 1. i 3) i da propisi i drugi opšti akti moraju biti u saglasnosti sa zakonom (član 108. stav 2).

Zakonom o lokalnoj samoupravi ("Službeni glasnik Republike Srpske", br. 97/16, 36/19 i 61/21) propisano je: da samostalne nadležnosti jedinice lokalne samouprave obuhvataju, između ostalog, usvajanje strateških i sprovedbenih dokumenata prostornog uređenja za područje jedinice lokalne samouprave i uređenje i obezbjeđenje korišćenja građevinskog zemljišta (član 18. tačka 1. podtač. 2. i 4) i da skupština jedinice lokalne samouprave donosi strateške i sprovedbene dokumente prostornog uređenja za područje jedinice lokalne samouprave (član 39. stav 2. tač. 6. i 8).

Zakonom o uređenju prostora i građenju ("Službeni glasnik Republike Srpske" br. 40/13, 106/15, 3/16, 104/18 - Odluka Ustavnog suda Republike Srpske i 84/19) propisano je: članom 2. da je dokument prostornog uređenja planski dokument kojim se određuju organizacija, namjena i način korišćenja i upravljanja prostorom, te kriterijumi i smjernice za uređenje i zaštitu prostora (stav 1. tačka đ); članom 3. da se izgradnja gradova, naselja i objekata planira dokumentima prostornog uređenja donesenim u skladu sa odredbama ovog zakona (stav 1); članom 25. da dokumenti prostornog uređenja mogu biti strateški i sprovedbeni (stav 2), da je sprovedbeni dokument prostornog uređenja, između ostalog, regulacioni plan (stav 4. tačka v); članom 40. da odluku o pristupanju izradi, odnosno izmjeni ili dopuni dokumenta prostornog uređenja donosi nadležna skupština (stav 1), da odluka iz stava 1. ovog člana sadrži: a) vrstu dokumenta prostornog uređenja, čijoj se izradi, odnosno izmjeni ili dopuni pristupa, b) granice područja za koje se dokument donosi, odnosno mijenja, v) period za koji se utvrđuju, procjenjuju ili izračunavaju planski parametri, g) smjernice za izradu, izmjenu ili dopunu dokumenta, d) rok izrade, đ) sadržaj planskog akta, e) odredbe o javnoj raspravi i javnom uvidu, ž) način osiguranja sredstava za izradu, izmjenu ili dopunu dokumenta, z) nosioca pripreme za izradu, odnosno izmjenu ili dopunu dokumenta prostornog uređenja i i) druge elemente zavisno od specifičnosti područja za koje se dokument donosi (stav 3), da je nosilac pripreme dokumenta prostornog uređenja dužan da odluku o izradi, odnosno izmjeni ili dopuni prostornog, urbanističkog i zoning plana sa osnovnim grafičkim prikazom područja planiranja dostavi Ministarstvu u roku od 15 dana od dana donošenja odluke (stav 5), da Ministarstvo u roku od 15 dana od dana prijema odluke nosiocu pripreme daje instrukcije za izradu dokumenta prostornog uređenja radi obezbjeđenja međusobne usaglašenosti dokumenata (ako je ona potrebna) (stav 6), da se odluka o pristupanju izradi, odnosno izmjeni ili dopuni dokumenta prostornog uređenja dostavlja nadležnom republičkom urbanističko-građevinskom inspektoru (stav 8), da se odluka o pristupanju izradi, odnosno izmjeni ili dopuni dokumenta prostornog uređenja objavljuje u "Službenom glasniku Republike Srpske", odnosno službenom glasniku jedinice lokalne samouprave (stav 9); članom 41. da je nosilac pripreme za izradu dokumenta prostornog uređenja koji donosi skupština jedinice lokalne samouprave  organ uprave nadležan za poslove uređenja prostora ili drugi organ ili organizacija koju odredi nadležna skupština odlukom iz člana 40. ovog zakona (stav 2), da nosilac pripreme pokreće izradu dokumenta prostornog uređenja (stav 3); članom 42. da je nosilac pripreme dokumenta prostornog uređenja dužan da nosiocu izrade dokumenta dostavi svu raspoloživu dokumentaciju, a naročito: a) odluku o pristupanju izradi, odnosno izmjeni ili dopuni dokumenta prostornog uređenja definisanu članom 40. ovog zakona, b) dokument prostornog uređenja višeg reda ili šireg područja, v) važeće sprovedbene dokumente prostornog uređenja, g) vodoprivredne osnove glavnog slivnog područja, d) šumskoprivredne osnove, đ) strategiju zaštite životne sredine, e) planove razvoja privrede i poljoprivrede, ž) podatke o geološkoj i seizmološkoj podlozi i mineralnim resursima i z) ažurne katastarske i geodetske podloge, ovjerene od organa nadležnog za poslove premjera i katastra (stav 1), da je nakon donošenja odluke iz člana 40. ovog zakona nosilac pripreme dužan da u najmanje dva sredstva javnog informisanja objavi poziv zainteresovanim licima koja su vlasnici nepokretnosti u obuhvatu dokumenta prostornog uređenja da u roku od 15 dana dostave svoje prijedloge i sugestije za određena planska rješenja na zemljištu ili objektima, odnosno objektu u njihovom vlasništvu (stav 2), da nosilac pripreme određuje organe i pravna lica od kojih je u toku izrade dokumenta prostornog uređenja potrebno pribaviti mišljenje na prijedloge planskih rješenja, zavisno od postojećeg stanja i planirane namjene prostora i objekata u obuhvatu dokumenta prostornog uređenja, pri čemu se obavezno pribavlja mišljenje organa i pravnih lica u čijem djelokrugu su: a) snabdijevanje vodom i odvođenje otpadnih voda, b) snabdijevanje električnom energijom, v) snabdijevanje toplotnom i rashladnom energijom, g) telekomunikacioni i poštanski saobraćaj, d) upravljanje javnim putevima u naselju i izvan naselja, đ) zaštita kulturno-istorijskog i prirodnog nasljeđa, e) protivpožarna zaštita, ž) upravljanje komunalnim otpadom, z) zaštita životne sredine, i) upravljanje poljoprivrednim zemljištem i j) seizmološka djelatnost (stav 3), da će se, ako organ ili pravna lica iz stava 3. ovog člana ne dostavi svoje mišljenje u roku od 30 dana od dana prijema zahtjeva, smatrati da je dao pozitivno mišljenje na prijedlog (stav 4), da je nosilac pripreme plana dužan da proslijedi prispjela mišljenja iz stava 3. ovog člana nosiocu izrade dokumenta prostornog uređenja (stav 5); članom 43. da na prijedlog nosioca pripreme nadležna skupština imenuje savjet plana radi ukupnog praćenja izrade dokumenta prostornog uređenja, vođenja javne rasprave i usaglašavanja stavova i interesa zavisno od potrebe, obima i vrste dokumenta (stav 1), da savjet plana prati izradu dokumenta prostornog uređenja i zauzima stručne stavove prema pitanjima opšteg, privrednog i prostornog razvoja teritorijalne jedinice, odnosno područja za koje se dokument donosi, a zauzima stručne stavove u pogledu racionalnosti i kvaliteta predloženih planskih rješenja, usaglašenosti dokumenta sa dokumentima prostornog uređenja, koji predstavljaju osnovu za njegovu izradu, kao i usaglašenost dokumenta sa odredbama ovog zakona i drugim propisima zasnovanim na zakonu (stav 2), da će se savjet plana iz stava 1. ovog člana formirati  u roku od 30 dana od stupanja na snagu odluke iz člana 40. ovog zakona o pristupanju izradi, odnosno izmjeni ili dopuni dokumenta, na rok dok se taj dokument ne donese (stav 3); članom 44. da se izrada dokumenta prostornog uređenja povjerava pravnom licu koje ima odgovarajuću licencu za obavljanje ovih poslova (stav 1); članom 45. da se iz izbor nosioca izrade plana vrši u skladu sa propisima o javnim nabavkama (stav 1); članom 46. da prije utvrđivanja nacrta, nosilac pripreme razmatra prednacrt na stručnoj raspravi, kojoj prisustvuju i članovi savjeta plana i na koju se obavezno pozivaju ovlašćeni stručni predstavnici organa i pravnih lica iz člana 42. stav 3. ovog zakona (stav 1), da se poziv za stručnu raspravu subjektima iz stava 1. ovog člana dostavlja najkasnije sedam dana prije rasprave, sa izvodima iz prednacrta koji se odnose na pitanja iz njihovog djelokruga (stav 2), da se na stručnoj raspravi razmatraju primjedbe nosioca pripreme, članova savjeta i predstavnika pozvanih organizacija (stav 3), da nosilac izrade razmatra primjedbe, mišljenja i sugestije na prednacrt i prihvaćena rješenja ugrađuje u nacrt dokumenta prostornog uređenja (stav 4); članom 47. da nosilac pripreme dokumenta prostornog uređenja, nakon sprovedene procedure iz člana 46. ovog zakona, utvrđuje nacrt dokumenta prostornog uređenja i mjesto, vrijeme i način izlaganja dokumenta prostornog uređenja na javni uvid (stav 1), da se trajanje javnog uvida utvrđuje odlukom iz člana 40. ovog zakona i traje najmanje 30 dana za sva dokumenta prostornog uređenja, o čemu vodi računa nosilac pripreme, zavisno od značaja i specifičnosti dokumenta prostornog uređenja (stav 2), da se o mjestu, vremenu i načinu izlaganja nacrta dokumenta prostornog uređenja na javni uvid javnost i vlasnici nepokretnosti na području za koje se donosi sprovedbeni dokument prostornog uređenja obavještavaju oglasom koji se objavljuje u najmanje dva sredstva javnog informisanja najmanje dva puta, s tim da se prva obavijest objavljuje osam dana prije početka javnog uvida, a druga 15 dana od početka izlaganja nacrta dokumenta prostornog uređenja na javni uvid (stav 3), da oglas iz stava 3. ovog člana sadrži: a) mjesto, datum, početak i trajanje javnog uvida u dokument prostornog uređenja, b) mjesto i datum jednog ili više javnih izlaganja, v) mjesto i vrijeme pružanja pojašnjenja predloženih planskih rješenja zainteresovanim licima od predstavnika nosioca izrade i nosioca pripreme dokumenta prostornog uređenja, g) rok do kada se mogu poslati prijedlozi, primjedbe i mišljenja na nacrt dokumenta prostornog uređenja (stav 4), da se nacrt dokumenta prostornog uređenja izlaže: a) u prostorijama nosioca pripreme dokumenta prostornog uređenja i na njegovoj internet stranici, b) u prostorijama nosioca izrade dokumenta prostornog uređenja, v) u prostorijama u kojima se održavaju stručne rasprave ili drugim prostorima (domovi kulture, predvorja javnih ustanova i slično) i g) u prostorijama mjesnih zajednica, u slučaju kada se na javni uvid izlažu nacrti sprovedbenih dokumenata prostornog uređenja (stav 5), da je nosilac izrade dokumenta prostornog uređenja obavezan  da na svakom mjestu na kojem je izložen nacrt dokumenta prostornog uređenja obavijesti javnost da se detaljnije informacije, objašnjenja i pomoć u formulisanju primjedaba mogu dobiti kod nosioca pripreme i nosioca izrade dokumenta (stav 6), da se primjedbe, prijedlozi i mišljenja o nacrtu dokumenta upisuju u svesku sa numerisanim stranicama, koja se nalazi u prostoriji u kojoj se nacrt izlaže ili se u pisanoj ili elektronskoj formi dostavljaju nosiocu pripreme dokumenta prostornog uređenja koji je obavezan da ih proslijedi nosiocu izrade dokumenta prostornog uređenja (stav 7); član 48. da je nosilac izrade obavezan da razmotri sve primjedbe, prijedloge i mišljenja koji su dostavljeni tokom javnog uvida i prije utvrđivanja prijedloga dokumenta prostornog uređenja prema njima zauzme stav, te da obrazložen stav u pisanoj formi dostavi nosiocu pripreme i licima koja su dostavila svoje prijedloge, primjedbe i mišljenja (stav 1), da se prijedlog dokumenta prostornog uređenja utvrđuje na osnovu nacrta koji je bio objavljen i stava prema primjedbama, prijedlozima i mišljenjima na taj nacrt (stav 2), da se u prijedlogu dokumenta prostornog uređenja ne mogu mijenjati rješenja iz nacrta dokumenta, osim onih na koja je bila stavljena osnovana primjedba, prijedlog ili mišljenje (stav 3), da se stav nosioca izrade prema primjedbama, prijedlozima i mišljenjima razmatra na javnoj raspravi, na koju se pozivaju predstavnici nosioca pripreme, nosioca izrade i organa i pravnih lica iz člana 42. stav 3. ovog zakona, te članovi savjeta plana (stav 4), da se javna rasprava iz stava 4. ovog člana mora  organizovati u roku od 30 dana od dana zatvaranja javnog uvida (stav 5), da nosilac pripreme objavljuje javni poziv za javnu raspravu u najmanje jednom dnevnom listu dostupnom na teritoriji cijele Republike tri dana prije i na dan održavanja rasprave, kojoj mogu prisustvovati sva zainteresovana lica (stav 6); članom 49. da je, ako se prijedlog dokumenta prostornog uređenja na osnovu prihvaćenih prijedloga, primjedaba i mišljenja dostavljenih u toku javnog uvida značajno razlikuje od nacrta dokumenta, nosilac pripreme dužan da ponovo organizuje javni uvid (stav 1); članom 50. da nakon održane javne rasprave iz člana 48. stav 4. ovog zakona nosilac pripreme utvrđuje prijedlog dokumenta prostornog uređenja u skladu sa zaključcima sa rasprave i dostavlja nadležnoj  skupštini najduže u roku od 60 dana od dana održane javne rasprave (stav 1), da je nadležna skupština dužna da odluči o prijedlogu dokumenta prostornog uređenja u roku od 60 dana od dana dostavljanja prijedloga (stav 5).

Sud je, na osnovu dokumentacije koja je dostavljena uz odgovor na prijedlog, utvrdio: da je Skupština opštine Srbac, na sjednici održanoj 4. jula 2023. godine, donijela Odluku o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari i Rješenje o imenovanju Savjeta za izradu Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari, koji akti su objavljeni u „Službenom glasniku Opštine Srbac“ broj  6/23; da je načelnik Opštine Srbac 6. decembra 2023. godine sa HKP „CONSULTING“ d.o.o Banja Luka, kao nosiocem izrade plana, zaključio Ugovor o obavljanju usluga izrade regulacionog plana – Sportski centar u mjestu Kladari; da je HKP „CONSULTING“ d.o.o. Banja Luka kao nosilac izrade plana dostavio Odjeljenju za prostorno uređenje i stambeno-komunalne poslove Opštine Srbac, kao nosiocu pripreme plana Prednacrt regulacionog plana – Sportski centar u mjestu Kladari; da je Odjeljenje za prostorno uređenje i stambeno-komunalne djelatnosti Opštine Srbac, kao nosilac pripreme plana,  pozivom broj 05-363-30/23 od 24. maja 2024. godine zakazalo  stručnu  raspravu za 30. maj 2024. godine o kojoj su, kako to proizlazi iz dostavljenih dostavnica, obaviješteni članovi Savjeta plana, i to 24. maja 2024. godine (Dario Kresojević, Jovana Janković, Suzana Knežević i Milovan Popović) i 27. maja 2024. godine (Milovan Dobrnjac, Nedeljko Todorović, Olivera Radović i Dušanka Igljatić); da je stručna rasprava o Prednacrtu plana na kojoj su bili prisutni članovi Savjeta plana održana 30. maja 2024. godine, o čemu je sačinjen zapisnik; da je nosilac izrade plana aktom broj: 575/24 od 6. juna 2024. godine dostavio nosiocu pripreme Nacrt regulacionog plana za sportski centar u mjestu Kladari; da je načelnik Opštine Srbac, 10. juna 2024. godine, donio  Odluku o utvrđivanju Nacrta za izradu regulacionog plana za sportski centar u mjestu Kladari broj: 02-022-110/24, sa pozivom na čl. 59. i 82. stav 3. Zakona o lokalnoj samoupravi („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 97/16, 36/19 i 61/21), član 47. Zakona o uređenju prostora i građenju  („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 40/13, 106/15, 3/16 i 84/19) i čl. 33. i 91. Statuta Opštine Srbac ("Službeni glasnik Opštine Srbac“, br. 5/17 i 8/17); da je navedenom Odlukom o utvrđivanju Nacrta za izradu regulacionog plana za sportski centar u mjestu Kladari utvrđen Nacrt za izradu sprovedbenog dokumenta prostornog uređenja Regulacioni plan sportski centar u mjestu Kladari (član 1), te  propisano: da će se Nacrt plana izložiti na javni uvid u periodu od 18. juna 2024. godine do 18. jula 2024. godine u prostorijama Opštinske uprave Opštine Srbac i nosioca izrade plana HKP „CONSULTING“ d.o.o Banja Luka, te da će o izlaganju Nacrta plana na javni uvid javnost biti obaviještena oglasom koji će se objaviti u najmanje dva sredstva javnog informisanja, s tim da se prva obavijest objavljuje osam dana prije početka javnog uvida, a druga 15 dana od početka izlaganja Nacrta dokumenta prostornog uređenja na javni uvid (član 2), da će se javni uvid vršiti uvidom u tekstualni i grafički dio Nacrta plana i da se u toku trajanja javnog uvida mogu davati primjedbe, prijedlozi i mišljenja koja će se upisivati u svesku sa numerisanim stranicama (koja se nalazi u prostorijama u kojima se Nacrt plana izlaže) ili se mogu dostaviti Odjeljenju za prostorno uređenje i stambeno-komunalne djelatnosti Opštinske uprave Srbac u pismenoj formi (član 3); da je Odjeljenje za prostorno uređenje i stambeno-komunalne djelatnosti Opštine Srbac, kao nosilac pripreme, donijelo akt broj 05-363-30/23  od 10. juna 2024. godine koji je označilo kao Prvo obavještenje za javnost o izlaganju Nacrta regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari na javni uvid i u kojem je, između ostalog, navedenog da će Nacrt regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari biti izložen na javni uvid u prostorijama Opštinske uprave Opštine Srbac - Šalter-sala (info-pult) i prostorijama HKP „CONSULTING“ d.o.o. Banja Luka, Ulica Petra Kočića broj 5, kao i da će biti objavljen na internet stranici Opštine Srbac – www.srbac-rs.com, u periodu od 16. juna 2024. godine do 18. jula 2024. godine, kao i da za vrijeme trajanja javnog uvida, sve do 18. jula 2024. godine, svako fizičko i pravno lice može dati mišljenje, primjedbe i prijedloge na Nacrt upisom u svesku koja će se nalaziti u prostorijama u kojima će Nacrt biti izložen ili dostaviti u formi dopisa Opštinskoj upravi Opštine Srbac - Odjeljenje za prostorno uređenje i stambeno-komunalne djelatnosti; da su u toku javnog uvida date četiri primjedbe; da je drugo obavještenje za javnost o izlaganju Nacrta regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari na javni uvid broj 05-363-30/23 od 3. jula 2024. godine, istog sadržaja kao i prvo obavještenje; da su u toku trajanja javnog uvida mišljenja dostavili Ministarstvo unutrašnjih poslova Republike Srpske - Uprava za policijsku podršku Banja Luka, akt broj: 06/1-1-215-1262/24 od 25. juna 2024. godine i  Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Republike Srpske, akt broj: 12.03.5-33-1939/24 od 5. jula 2024. godine; da je poziv za javnu raspravu koja je zakazana za 6. avgust 2024. godine objavljen u dnevnom listu "EuroBlic" Banja Luka od 3/4. avgusta 2024. godine i 6. avgusta 2024. godine; da je nosilac izrade plana aktom broj: 575/24 od 20. avgusta 2024. godine dostavio nosiocu pripreme Prijedlog regulacionog plana za sportski centar u mjestu Kladari; da je Skupština opštine Srbac na sjednici održanoj 27. avgusta 2024. godine Odlukom broj: 01-022-163/24 usvojila Regulacioni plan sportski centar u mjestu Kladari.

Na osnovu utvrđenog činjeničnog stanja, a imajući  u vidu citirane odredbe Zakona o uređenju prostora i građenju, kao i odredbu člana 42. stav 1. Zakona o Ustavnom sudu Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“ br. 104/11 i 92/12), prema kojoj u postupku za ocjenjivanje ustavnosti i zakonitosti opšteg akta Sud nije ograničen zahtjevom predlagača, odnosno davaoca inicijative, Sud je utvrdio da donosilac akta u postupku pripreme, izrade i donošenja osporene Odluke o donošenju Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari nije postupao saglasno odredbama Zakona o uređenju prostora i građenju („Službeni glasnik Republike Srpske“ br. 40/13, 106/15, 3/16, 104/18 - Odluka Ustavnog suda Republike Srpske i 84/19). Naime, ovim zakonom propisani postupak pripreme, izrade i donošenja, između ostalog, i regulacionih planova, strogo je formalan postupak, iz čega proizlazi da je organ nadležan za donošenje planova obavezan da postupa saglasno zakonom propisanom postupku, odnosno da nije ovlašćen da postupa mimo zakonom propisane procedure.

U konkretnom slučaju, iako je od donosioca akta traženo da dostavi dokaze o sprovođenju relevantnih zakonskih procedura u postupku donošenja osporenog akta, Sudu nisu predočeni dokazi da je Odluka o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari dostavljena nadležnom republičkom urbanističko-građevinskom inspektoru u skladu sa članom 40. stav 8. Zakona, niti da je nakon donošenja Odluke o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari nosilac pripreme u najmanje dva sredstva javnog informisanja objavio poziv zainteresovanim licima koji su vlasnici nepokretnosti u obuhvatu dokumenta prostornog uređenja da u roku od 15 dana dostave svoje prijedloge i sugestije za određena planska rješenja u skladu sa članom 42. stav 2. Zakona.

Pored toga, postupak donošenja osporenog regulacionog plana nije sproveden u saglasnosti sa članom 46. st. 1, 2. i 3. Zakona s obzirom na to da nosilac pripreme poziv za stručnu raspravu o Prednacrtu ovog dokumenta članovima Savjeta plana nije dostavio najkasnije sedam dana prije održavanja stručne rasprave, niti je dostavio dokaz da su na stručnu raspravu pozvani svi subjekti (ovlašćeni stručni predstavnici organa i pravna lica) iz člana 42. stav 3. Zakona, koji se prema članu 46 st. 1. i 2. Zakona obavezno pozivaju na stručnu raspravu o Prednacrtu plana najkasnije sedam dana prije rasprave, sa izvodima iz Prednacrta koji se odnose na pitanja iz njihovog djelokruga. Osim toga, suprotno članu 47. stav 1. Zakona, Nacrt za izradu Regulacionog plana za sportski centar u mjestu Kladari, utvrdio je Odlukom broj: 02-022-110/24 od 10. aprila 2024. godine, načelnik Opštine Srbac, a ne nosilac pripreme. Nadalje, postupak donošenja osporenog plana nije u saglasnosti sa članom 47. stav 3. Zakona, s obzirom na to da donosilac odluke nije predočio dokaz da je objavio oglas o vremenu, mjestu i načinu izlaganja Nacrta osporenog plana na javni uvid, dva puta u dva sredstva informisanja, u terminima i vremenskim razmacima predviđenim navedenim članom Zakona. Uz to, nema dokaza da je nosilac izrade, u pisanoj formi, dostavio odgovor licima koja su dostavila svoje prijedloge, primjedbe i mišljenja (član 48. stav 1), niti su predočeni dokazi da je nosilac pripreme utvrdio prijedlog dokumenta u skladu sa zaključcima sa javne rasprave (član 50. stav 1).

Zbog svega navedenog, Sud je utvrdio da Odluka o donošenju Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/24) nije u saglasnosti sa Zakonom o uređenju prostora i građenju ("Službeni glasnik Republike  Srpske" br. 40/13, 106/15, 3/16, 104/18 - Odluka Ustavnog suda Republike Srpske i 84/19), a činjenica da osporena odluka nije u saglasnosti sa zakonom čini je neustavnom i sa stanovišta člana 108. stav 2. Ustava.

S obzirom na to da je predmetna odluka, iz naprijed navedenih razloga, nezakonita i neustavna, Sud nije smatrao potrebnim razmatrati paušalne navode predlagača o povredi odredbe člana 40. stav 3. tačka d) Zakona o uređenju prostora i građenju. 

Prilikom razmatranja osporene Odluke o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/23), Sud je utvrdio da je donošenje ove odluke jedna od faza u postupku donošenja regulacionog plana i da kao takva predstavlja akt temporalnog karaktera, jer je njeno vremensko važenje ograničeno usvajanjem regulacionog plana radi čije je izrade donesena. Imajući u vidu navedeno tj. da od dana stupanja na snagu Odluke o donošenju Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/24) osporena Odluka o pristupanju izradi Regulacionog plana sportski centar u mjestu Kladari („Službeni glasnik Opštine Srbac“ broj 6/23) ne egzistira kao samostalni opšti akt u pravnom poretku, Sud je ocijenio da ne postoje procesne pretpostavke za ocjenjivanje ove odluke te je, primjenom člana 37. stav 1. tačka d) Zakona o Ustavnom sudu Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“ br. 104/11 i 92/12) odbacio prijedlog za ocjenjivanje njene ustavnosti i zakonitosti.

Na osnovu izloženog Sud je odlučio kao u izreci ove odluke.

Ovu odluku Ustavni sud je donio u sastavu: predsjednik Suda mr Džerard Selman i sudije: Vojin Bojanić, Svetlana Brković, Amor Bukić, Zlatko Kulenović, prof. dr Radomir V. Lukić, prof. dr Ivanka Marković, prof. dr Darko Radić i akademik prof. dr Snežana Savić.

                                                                                                            PREDSJEDNIK

                                                                                                           USTAVNOG SUDA

                                                                                                          Mr Džerard Selman   

Broj: U-20/25

17. decembar 2025. godine